Bolków

Archeolodzy znaleźli fragment meteorytu w szałasie sprzed 9 tys. lat

Fragment meteorytu odkryli archeolodzy z Instytutu Archeologii i Etnologii (IAE) PAN w Szczecinie wewnątrz pozostałości szałasu sprzed ponad 9 tysięcy lat w Bolkowie nad jeziorem Świdwie na Pomorzu Zachodnim.

Jest to naturalny fragment meteorytu pirytowego o kształcie walcowatym z mocno porowatą, pofałdowaną powierzchnią boczną. Ma wysokość 8 cm, szerokość przy podstawie 5,3 cm i przy wierzchołku 3,5 cm.

„Meteoryt przyniesiono do szałasu jako przedmiot szczególny, bo pochodzący z +innego świata+, z czego musiał zdawać sobie sprawę ówczesny człowiek, doskonale znający się na kamiennych surowcach. Rzecz stała się obiektem wierzeń, a może nawet rekwizytem szamańskiej magii” – powiedział PAP prof. Tadeusz Galiński z IAE PAN, kierownik badań. Zdaniem odkrywcy archeologia nie notowała dotąd podobnych znalezisk.

Według profesora znaleziony fragment jest nadspodziewanie ciężki. „Dodatkowo jego kształt w profilu bocznym nasuwa różne skojarzenia – zapewne znalazca sprzed tysiącleci dopatrywał się w nim kształtów z tajemniczego świata duchów – dodał naukowiec.

Niezwykłemu znalezisku towarzyszyły liczne narzędzia wykonane z krzemieni, drewna, kości i poroża oraz bogata grupa przedmiotów związanych z kulturą duchową – amulet, kościane ostrze włóczni z rytym ornamentem oraz tzw. laska magiczna z poroża zdobiona motywami geometrycznymi.

Obok pozostałości po szałasie żerdziowym, w którym znajdował się meteoryt, archeolodzy odkryli drugą, niemal identyczną konstrukcję. W obu z nich, odkopanych w warstwie torfu w centralnej części, zachowały się ślady po paleniskach.

Wykopaliska w Bolkowie trwają od kilku lat. Odkrycia meteorytu dokonano podczas zeszłorocznych prac, jednak dopiero teraz, dzięki zastosowaniu specjalistycznych analiz, udało się ustalić badaczom pochodzenie nietypowego przedmiotu.

Badania wykopaliskowe prowadzone są przez Instytut Archeologii i Etnologii PAN. Jest to program badawczy, finansowanego przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego w ramach Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki.

PAP - Nauka w Polsce, Szymon Zdziebłowski

Archaeologists discovered a meteorite fragment in a 9 thousand years old hut

Archaeologists from the Institute of Archaeology and Ethnology (IAE) PAS in Szczecin discovered a meteorite fragment inside the remains of a hut dating back more than 9,000 years in Bolków by the lake Świdwie in Western Pomerania.

It is a natural pyrite meteorite fragment with cylindrical shape and porous, corrugated side surface. It has a height of 8 cm, width of 5.3 cm at the base and 3.5 cm at the top.

"The meteorite was brought to the shelter as a special object, +not of this world+, which must have been obvious to the contemporary men, knowledgeable of stone raw materials. The thing became an object of belief, and maybe even shamanic magic" - told PAP Prof. Tadeusz Galiński of IAE, head of the research project. According to the discoverer, this is the first such find in the history of archaeology.

According to the professor, the discovered fragment is surprisingly heavy. "In addition, the side profile shape suggests various associations; the original finder millennia ago probably saw in it shapes of a mysterious world of spirits" - added the scientist.

Extraordinary discovery was accompanied by numerous tools made of flint, wood, bone and antler, and a rich group of objects associated with the spiritual culture: an amulet, bone spear tip with engraved ornament and so-called magic stick made of antler, decorated with geometric motifs.

In addition to the remains of the pole hut, which contained the meteorite, archaeologists discovered a second, almost identical structure. In both of them, excavated in peat layer, in the central part there were preserved traces of hearths.

Excavations in Bolków have continued for several years. The meteorite discovery was made during last year\'s work, but only now, thanks to specialized studies, researchers were able to determine the origin of the unusual object.

Excavations are conducted by the Institute of Archaeology and Ethnology PAS. The research project is funded by the Ministry of Science and Higher Education under the National Programme for the Development of Humanities.

PAP - Science and Scholarship in Poland, Szymon Zdziebłowski