PayPal-donate (Wiki).png
O ile nie zaznaczono inaczej, prawa autorskie zamieszczonych materiałów należą do Jana Woreczko & Wadi.

(Unless otherwise stated, the copyright of the materials included belong to Jan Woreczko & Wadi.)


Zadzim/Badania

Z Wiki.Meteoritica.pl

(Różnice między wersjami)
m
Linia 1: Linia 1:
{{Strona w budowie}}
{{Strona w budowie}}
{{VerifyLevel |level=0i}}
{{VerifyLevel |level=0i}}
 +
__NOTOC__
 +
 +
== Plan badań ==
 +
 +
Planowane badania:
 +
* okaz na początek został wysłany do laboratorium na badanie kosmogenicznych izotopów (ang. ''cosmogenic isotopes'') – okaz trafił do laboratorium Narodowego Centrum Badań Jądrowych, NCBJ w Świerku (Zbyszek Tymiński, NCBJ);
 +
* przed jego cięciem do klasyfikacji, zostanie sporządzona jego dokładna dokumentacja fotograficzna (Szymon Kozłowski, [[OAUW|OA UW]]); wykonany zostanie jego skan 3D (Artur Jaśkiewicz, PW) i [[Meteoryty (kopie)|kopia]];
 +
* konieczne będzie odcięcie małego fragmentu meteorytu do badań (Marcin Cimała, PolandMet.com) oraz przekazanie ''type specimen'' do zgłaszającego laboratorium;
 +
* mały fragment meteorytu zostanie wysłany do laboratorium celem zbadania zawartości w nim pierwiastków śladowych (ang. ''trace elements''), których wynik posłuży do klasyfikacji meteorytu (Woźniak 2021):
 +
** planowane są badania metodą neutronowej analizy aktywacyjnej (NAA, ang. ''Neutron Activation Analysis''),
 +
** i/lub metodą ICP-MS (ang. ''Inductively Coupled Plasma Mass Spectrometry'') / LA-ICP-MS (ang. ''Laser Ablation Inductively Coupled Plasma Mass Spectrometry'')<ref>LA-ICP-MS - to zaawansowana technika analityczna, która umożliwia precyzyjną analizę pierwiastkową i izotopową próbek stałych w&nbsp;mikroskali. Pozwala na mapowanie składu chemicznego bez konieczności rozpuszczania materiału. Ablacja laserowa (LA) – laser o&nbsp;wysokiej energii odparowuje mikroskopijną ilość materiału bezpośrednio z&nbsp;powierzchni próbki w&nbsp;komorze w&nbsp;atmosferze gazu obojętnego; jonizacja (ICP) – powstały aerozol trafia do plazmy indukcyjnie sprzężonej (o&nbsp;temperaturze rzędu 7500K, gdzie cząsteczki ulegają atomizacji i&nbsp;jonizacji; detekcja mas (MS) – jony są następnie kierowane do spektrometru mas, gdzie są rozdzielane i&nbsp;mierzone na podstawie stosunku masy do ładunku (M/Z); Wikipedia – [https://en.wikipedia.org/wiki/Inductively_coupled_plasma_mass_spectrometry Inductively coupled plasma mass spectrometry]</ref>;
 +
* możliwe, że okaz Zadzim należy do grupy achondrytów prymitywnych (ang. ''primitive achondrites''), więc będzie konieczne przeprowadzenie badań metodami:
 +
** spektroskopii Ramana (ang. ''Raman spectroscopy''),
 +
** SEM EDS (ang. ''scanning electron microscope, energy dispersive spectroscopy''),
 +
** XRD (ang. ''X-ray diffraction'').
Linia 22: Linia 37:
<br clear="all"/>
<br clear="all"/>
 +
 +
== [[Bibliografia]] ==
 +
 +
* {{Woźniak (2021, ASMP)}}
 +
 +
{{Przypisy}}

Wersja z 21:52, 21 maj 2026

0i


Plan badań

Planowane badania:

  • okaz na początek został wysłany do laboratorium na badanie kosmogenicznych izotopów (ang. cosmogenic isotopes) – okaz trafił do laboratorium Narodowego Centrum Badań Jądrowych, NCBJ w Świerku (Zbyszek Tymiński, NCBJ);
  • przed jego cięciem do klasyfikacji, zostanie sporządzona jego dokładna dokumentacja fotograficzna (Szymon Kozłowski, OA UW); wykonany zostanie jego skan 3D (Artur Jaśkiewicz, PW) i kopia;
  • konieczne będzie odcięcie małego fragmentu meteorytu do badań (Marcin Cimała, PolandMet.com) oraz przekazanie type specimen do zgłaszającego laboratorium;
  • mały fragment meteorytu zostanie wysłany do laboratorium celem zbadania zawartości w nim pierwiastków śladowych (ang. trace elements), których wynik posłuży do klasyfikacji meteorytu (Woźniak 2021):
    • planowane są badania metodą neutronowej analizy aktywacyjnej (NAA, ang. Neutron Activation Analysis),
    • i/lub metodą ICP-MS (ang. Inductively Coupled Plasma Mass Spectrometry) / LA-ICP-MS (ang. Laser Ablation Inductively Coupled Plasma Mass Spectrometry)[1];
  • możliwe, że okaz Zadzim należy do grupy achondrytów prymitywnych (ang. primitive achondrites), więc będzie konieczne przeprowadzenie badań metodami:
    • spektroskopii Ramana (ang. Raman spectroscopy),
    • SEM EDS (ang. scanning electron microscope, energy dispersive spectroscopy),
    • XRD (ang. X-ray diffraction).


Wstępne oględziny i pomiary

Szczegóły powierzchni i zewnętrznej budowy okazu (źródło: Szymon Kozłowski, Youtube)

Źródło:

Nowy polski meteoryt żelazny: co nowego? (stan na 18 maja 2026)


Bibliografia

  • Woźniak Marek, (2021), Meteoryty żelazne – klasyfikacja w obrazach (Iron meteorites – classification in pictures), Acta Soc. Metheor. Polon., 12, 2021, s. 149-216 (abstrakt).[2] Plik ASMP; Książka abstraktów.

Przypisy

  1. ^ LA-ICP-MS - to zaawansowana technika analityczna, która umożliwia precyzyjną analizę pierwiastkową i izotopową próbek stałych w mikroskali. Pozwala na mapowanie składu chemicznego bez konieczności rozpuszczania materiału. Ablacja laserowa (LA) – laser o wysokiej energii odparowuje mikroskopijną ilość materiału bezpośrednio z powierzchni próbki w komorze w atmosferze gazu obojętnego; jonizacja (ICP) – powstały aerozol trafia do plazmy indukcyjnie sprzężonej (o temperaturze rzędu 7500K, gdzie cząsteczki ulegają atomizacji i jonizacji; detekcja mas (MS) – jony są następnie kierowane do spektrometru mas, gdzie są rozdzielane i mierzone na podstawie stosunku masy do ładunku (M/Z); Wikipedia – Inductively coupled plasma mass spectrometry
  2. ^ więcej → woreczko.pl – Meteoryty żelazne – klasyfikacja w obrazach (Iron meteorites – classification in pictures)
Osobiste