O ile nie zaznaczono inaczej, prawa autorskie zamieszczonych materiałów należą do Jana Woreczko & Wadi.

(Unless otherwise stated, the copyright of the materials included belong to Jan Woreczko & Wadi.)

Z Wiki.Meteoritica.pl

Wersja z 13:28, 22 maj 2026

Strona w budowie (Site under construction) Jeszcze to chwilę potrwa (It will take a while)

Plan badań

Planowane badania:

• okaz na początek został wysłany do laboratorium na badanie kosmogenicznych izotopów (ang. cosmogenic isotopes) – okaz trafił do laboratorium Narodowego Centrum Badań Jądrowych, NCBJ w Świerku (Zbyszek Tymiński, NCBJ);
• przed jego cięciem do klasyfikacji, zostanie sporządzona jego dokładna dokumentacja fotograficzna (Szymon Kozłowski, OA UW); wykonany zostanie jego skan 3D (Artur Jaśkiewicz, PW) i kopia;
• konieczne będzie odcięcie małego fragmentu meteorytu do badań (Marcin Cimała, PolandMet.com) oraz przekazanie type specimen do zgłaszającego laboratorium;
• mały fragment meteorytu zostanie wysłany do laboratorium celem zbadania zawartości w nim pierwiastków śladowych (ang. trace elements), których wynik posłuży do klasyfikacji meteorytu (Woźniak 2021):
  • planowane są badania metodą neutronowej analizy aktywacyjnej (NAA, ang. Neutron Activation Analysis),
  • i/lub metodą ICP-MS (ang. Inductively Coupled Plasma Mass Spectrometry) / LA-ICP-MS (ang. Laser Ablation Inductively Coupled Plasma Mass Spectrometry)^[1];
• możliwe, że okaz Zadzim należy do grupy achondrytów prymitywnych (ang. primitive achondrites), więc będzie konieczne przeprowadzenie badań metodami:
  • tomografii 3D (ang. computed tomography) w celu zidentyfikowania wewnętrznych inkluzji i nodul,
  • spektroskopii Ramana (ang. Raman spectroscopy),
  • badań na skaningowym mikroskopie elektronowym ze spektroskopią dyspersji energii, SEM EDS (ang. scanning electron microscope, energy dispersive spectroscopy),
  • dyfrakcji rentgenowskiej, XRD (ang. X-ray diffraction).

Badania trwają (…)

Wstępne oględziny i pomiary

Szczegóły powierzchni i zewnętrznej budowy okazu (źródło: Szymon Kozłowski, Youtube).

Jeszcze przed ucięciem fragmentu meteorytu do badań, z oględzin powierzchni można zaryzykować wstępną klasyfikację. Widoczne na powierzchni struktury przypominające belki kamacytu (figury Widmanstättena?) sugerują, że jest to oktaedryt, a ich rozmiar sugeruje, że jest to oktaedryt średnioziarnisty (ang. medium octahedrites). Zawartość niklu też wskazuje na oktaedryt.

Ślady po wytopionych inkluzjach (troilitowych i/lub krzemianowych?)	Rozległe wewnętrzne pęknięcia prawdopodobnie pochodzące z wytopionych inkluzjach krzemianowych; widoczne regmaglipty (zdjęcie dolne)	Widoczne wewnętrzne pęknięcia (ang. cracks); skorupa obtopieniowa (ang. fusion crust) oraz linie spływu (ang. flow lines)
Skorupa obtopieniowa (górne zdjęcie) (ang. fusion crust); na dolnym zdjęciu płaski fragment po prawdopodobnym odpadnięciu fragmentu jeszcze podczas lotu meteoroidu w atmosferze, widoczna skorupa obtopieniowa drugiego rzędu; płaska powierzchnia i jej „warstwowa” budowa sugeruje odłupanie po powierzchni ścian lamel kamacytu	Według Szymona Kozłowskiego na fragmentach odsłoniętego wnętrza widać drobne belki (ang. lamellae) kamacytu, co sugerowałoby, że mamy do czynienia z oktaedrytem, a ich rozmiar sugeruje – oktaedryt średnioziarnisty (Om, ang. medium octahedrites)	Pomiary XRF (fluorescencyjna analiza rentgenowska, ang. X-ray fluorescence) zawartości niklu, odczyty: od 6-7% do 18-19% Ni

Źródło:

Nowy polski meteoryt żelazny: co nowego? (stan na 18 maja 2026)

Bibliografia

• Woźniak Marek, (2021), Meteoryty żelazne – klasyfikacja w obrazach (Iron meteorites – classification in pictures), Acta Soc. Metheor. Polon., 12, 2021, s. 149-216 (abstrakt).^[2] Plik ASMP; Książka abstraktów.

Przypisy

Linki zewnętrzna

• woreczko.pl – Figury, struktury Widmanstättena (Widmanstätten pattern; Widmanstatten)  ●  Meteoryty żelazne – klasyfikacja w obrazach (Iron meteorites – classification in pictures)